Internet als methodiek

Tom Vandries
UC Leuven – Limburg
Expertisecel Empowering People (eSocialWork)
Tom.vandries@ucll.be
www.ucll.be

Hoe kan de hulpverlening het internet en de sociale media inzetten om cliënten te begeleiden in netwerkversterking -/verbreding?
Sociale media zijn ‘hot’ en mainstream geworden. Zo heeft 72 procent van de Vlamingen momenteel een profiel op Facebook, en is het ook voor jongeren het meest gebruikte sociale netwerk. Daarnaast krijgen de grotere sociale netwerksites (Facebook, Twitter, Google+) concurrentie van (nu nog) kleinere netwerken en apps als Instagram, WhatsApp en Snapchat waarmee ze samen stilaan e-mail en zelfs de sms vervangen als communicatiemiddel. Amerikaans onderzoek geeft aan dat 52% van de online volwassenen meerdere platformen gebruiken, en Facebook als ‘thuisbasis’ zien. Facebook wordt voornamelijk gebruikt om up-to-date te blijven met wat vrienden doen. Sociale media zijn meer dan Facebook en Twitter (zie figuur 1) en worden als volgt omschreven: “…een verzamelterm voor online sociale interactie, mogelijk gemaakt door online technologieën bekend onder de naam web 2.0.”.

Door deze participatie op het internet kunnen mensen op nieuwe manieren communiceren, leren en samenwerken. Het gaat dan naast sociale netwerksites over platformen waarmee men kan publiceren, delen en bediscussiëren evenals waarlangs men samen kan gamen of elkaar ontmoeten in virtuele werelden. Voor velen staan internet en sociale media als het vierde milieu naast het gezin, de school en de buitenwereld. Verder is het opvallend dat weinig sociale mediagebruikers een goede kennis hebben over de platformen die ze gebruiken, en dus tekorten hebben op vlak van ‘sociale mediageletterdheid’.

Deze vorming reikt handvatten aan om sociale media te gebruiken in functie van het begeleiden van gebruikers in het versterken en/of verbreden van hun eigen netwerk. Stap voor stap wordt uitgelegd hoe begeleiders binnen de eigen organisatie op een veilige manier op het digitale spoor kunnen geraken en hoe ze effectief de sociale media kunnen inzetten om met gebruikers aan de slag te gaan. Een aantal kant-en-klare methoden worden uitgelegd en geïllustreerd.

Daarnaast zijn er ethische bedenkingen bij het inzetten van sociale media. Concrete tools, handvaten, kaders en inzichten over professioneel communiceren op sociale netwerksites vanuit sociaal werk, worden bestudeerd. Er wordt een kritische, positieve kijk gegeven op de mogelijkheden en beperkingen van Facebook, Twitter en Linked In, voor en vanuit welzijns- en zorgorganisaties.
Tom Vandries is onderzoeker op het domein van mediaopvoeding & onlinehulpverlening, orthopedagoog en lector aan de UC Leuven-Limburg, opleiding orthopedagogie. Hij is lid van de programmalijn eSocialwork (Empowering People).